§1 2025
Is het oude Nederlandse spreekwoord: al is de leugen nog zo snel, de waarheid achterhaalt haar wel(!), in feite nog wel geldig en van toepassing? Gaat er nog onthulling van waarheden uit als men ze eigenlijk liever ontwijkt en stiefkinderlijk behandelt, omdat men de voorkeur geeft aan schone schijn en gemak of zich zelfs met sardonisch genoegen overgeeft aan raddraaierij!? Is het zonder waarheidszin en waarheidsliefde niet praten tegen dovemansoren?
§2 Waakhond (Cerberus)
Hoe oud is de weg naar Kralingen? Hoelang speelt het bovengenoemde verschijnsel al? Het is een klassiek probleem waarmee veel mensen worstelden, worstelen en nog zullen gaan worstelen. Zelf wil ik me in ieder geval niet verliezen in oeverloze gevechten en vergeefse strijd.
Ik stel me mensen voor die als waakhonden constant menigten toeblaffen met: dit is waarheid, waarheid, waarheid; woef, woef, woef, grrr, grrr grr, aan de leiband van een duister ogende sarcast, een mefistofelische gestalte, die ze soms strak over hun kop strijkt en het publiek eromheen gerust stelt of rustig houdt met uitspraken als: ‘ze bedoelen het eigenlijk niet zo slecht en ze zijn niet uitzonderlijk vals…’
Met daartegenover een vrouwelijk ogende lichtgestalte die menselijke waakhonden, zelfbenoemde timewatchers, ogenschijnlijk vriendelijk toelacht en waardeert. Zacht voor zich uit fluistert ze: ‘deel je inzicht, spreek of schrijf verlossende woorden’ in de toegespitste oren van tijdsduiders die gevoelig zijn voor gevlei. Die ontwaren niet haar verbeten gelaatstrekken en snode plannen en zullen aldus vroeg of laat uitgelaten dubbel bedrogen uitkomen…
§3 Tegen totalitarisme
Vorig jaar verscheen de tweede druk van een interessante naar het Nederlands vertaalde bundel essays van George Orwell (1903-1950):
Tegen totalitarisme
Essays over politiek en literatuur
George Orwell
Vertaald en ingeleid door Thomas Heij
ISVW Uitgevers, 2022/24
Er kan niet worden gezegd dat daarmee niet actuele samenlevingsvraagstukken zijn aangesneden door niet de minste literatuurschrijver en journalist. Het bevat 16 essays die me stuk voor stuk de moeite van het lezen waard lijken. Met name het een-na-laatste essay zou ik tot me willen nemen, getiteld: Naar Europese eenheid. Wat stelde Eric Blair zich daarbij voor?
Muziek
Hoe waardeert u dit blogartikel?
Dat kunt u aangeven door commentaar te leveren in de onderstaande reactieruimte en/of door te klikken op één van de de iconen hieronder. Zie de kwalificatie die tevoorschijn komt zodra u de muisaanwijzer of uw vingertop op een icoon laat rusten.
Voor vergelijkingsmateriaal in dezen zie het volgende Rudolf Steiner citaat:
De socialistische illusie
De Grote Rudolf Steiner Citatensite
Zondag 13 juli 2025
Inmiddels lees ik met veel belangstelling de korte, goed geschreven essays van Orwell, verzameld en neergelegd in het genoemde boek Tegen totalitarisme – Essays over politiek en literatuur. Bij de inhoud en diverse stellingen zijn genoeg kritische kanttekeningen te plaatsen, maar het is goed om het te lezen, omdat Orwell een oprechte en scherpzinnige schrijver was met het hart op de goede plaats, actief als chroniqueur op een heel belangrijk moment van de menselijke geschiedenis! Als zodanig vormt het boek een waardevol tijdsdocument. En ja, heel belangrijk, Orwell bleef in al het gewoel een schrijver en journalist pur sang!